100% veilig betalen Verzonden binnen 24 uur Zakelijk
NL

Fouten die je beter niet maakt

Zonnebrand en bruin worden: beschermt de eerste verbranding?

Door M@nu, Creme de Bronzage · bijgewerkt op · 8 min leestijd

In het kort

  • Zonnebrand wordt geen bruine kleur: het is een verbranding, en de huid die vervelt neemt een deel van de kleur mee.
  • Zelfs een goede bruine kleur beschermt maar zwak, zoveel als een beschermingsfactor 2 tot 4: ze vervangt geen zonnebrandcrème.
  • De beste aanpak: stap voor stap bruin worden, met zonnebescherming die bij je huid past en elke avond een aftersun.
Vrouw in de schaduw van een gestreepte parasol op een kiezelstrand, met zicht op zee

‘Eén keer flink verbranden aan het begin van het seizoen, en daarna zit je de hele zomer goed.’ Die zin hoor je elk jaar op het strand. Het idee: een verbrande huid zou ‘harder’ worden en een soort natuurlijke beschermingsfactor aanmaken voor de rest van de zomer. Wordt zonnebrand echt bruin? Beschermt een bruine huid tegen de zon, en hoeveel? Dit zeggen de studies, en zo krijg je een mooie bruine kleur zonder eerst te verbranden.

Wat is zonnebrand? Symptomen en ernst

Zonnebrand is een verbranding van de huid door te veel zon, preciezer gezegd door UV-stralen. UVB-stralen zijn de belangrijkste oorzaak van zonnebrand; UVA-stralen dringen dieper in de huid door en versnellen de huidveroudering. De eerste tekenen verschijnen in de uren na de blootstelling: de huid wordt rood, warm en pijnlijk.

Hoe ernstig zonnebrand is, hangt af van hoe zwaar de verbranding is. Net als een eerstegraads brandwond raakt zonnebrand zonder blaren alleen de bovenste laag van de huid. Verschijnen er blaren, dan is de verbranding dieper en is medisch advies nodig (zie verderop).

Artsen noemen die roodheid een erytheem. Ze hangt niet alleen af van hoe lang je in de zon blijft: ook het uur, het seizoen, de weerkaatsing van het water of het zand en vooral je huidtype spelen een grote rol. Een lichte huid die net uit de winter komt, wordt veel sneller rood dan een getinte huid die al gebruind is.

Wordt zonnebrand bruin?

Dat is de kern van de fabel, en precies daar zit ze fout. Roodheid en een bruine kleur zijn twee verschillende reacties van de huid. Bruinen komt van melanine, een pigment dat de huid onder invloed van UV aanmaakt; de kleur verschijnt twee of drie dagen na de blootstelling, de tijd die de gespecialiseerde cellen nodig hebben om dat pigment te maken (we leggen het uit in ons artikel tyrosine en bruinen). Roodheid is een ontsteking: de huid reageert op een aanval.

Zie je zonnebrand ‘bruin worden’, dan zijn de twee gewoon tegelijk gebeurd: de roodheid trekt weg en laat de bruine kleur zien die eronder is ontstaan. Maar de verbranding heeft niets aan de kleur toegevoegd. Erger nog: een paar dagen later vervelt de verbrande huid. De beschadigde bovenlaag laat los, en een deel van de kleur verdwijnt met de dode huidjes. Zonnebrand kost je dus bruine kleur, in plaats van dat je er kleur bij krijgt.

Beschermt een bruine huid tegen de zon?

Een beetje, maar veel minder dan je denkt. Onderzoekers meten die bescherming zoals de beschermingsfactor van een zonnebrandcrème: hoeveel keer meer zon er nodig is voordat de huid rood wordt.

  • Een team van het St John's Institute of Dermatology in Londen stelde de huid van twaalf vrijwilligers (lichte en donkere huidtypes) twee weken lang vijf dagen per week bloot, met doses die bewust onder de drempel van zonnebrand bleven. De bruine kleur die zo ontstond, beschermde met een factor van ongeveer 2, zowel tegen roodheid als tegen schade aan het DNA van de huidcellen (Sheehan et al., Journal of Investigative Dermatology, 2002).
  • Een overzichtsartikel uit 2020 in het Journal of Cosmetic Science schat de bescherming van een bruine kleur op een factor 2 tot 4 (Young, 2020).

Een factor 2 betekent grofweg dat je twee keer zoveel zon nodig hebt om rood te worden. Dat is heel ver van een zonnebrandcrème met SPF 30 of 50. Met andere woorden: ook als je bruin bent, kun je verbranden, en zonnebescherming blijft de hele zomer onmisbaar.

Die studies leren ook iets belangrijks: die kleine bescherming krijg je zonder enige zonnebrand. De vrijwilligers werden bruin met korte, herhaalde blootstellingen, nooit tot ze verbrandden. Verbranden is niet de prijs die je betaalt om bruin te worden: het is een ongeluk dat je moet vermijden.

Waarom zonnebrand aan het begin van het seizoen een slecht idee is

  • Het beschadigt je huid. Een grote analyse van 51 onderzochte populaties toonde aan dat het risico op melanoom, de ernstigste vorm van huidkanker, stijgt met het aantal keren dat je verbrandt, en niet alleen in de kindertijd: op elke leeftijd (Dennis et al., Annals of Epidemiology, 2008). Voor de gezondheid van je huid telt elke onbeschermde blootstelling die op een verbranding uitdraait, en al die keren zonnebrand tellen op.
  • Het kost je tijd. Na zonnebrand moet je wachten tot je huid genezen is voor je weer in de zon gaat. Dat zijn verloren dagen om bruin te worden.
  • Het verpest je bruine kleur. Een vervellende huid laat lichte plekken en een ongelijke kleur achter, die moeilijk bij te werken is.
  • Het beschermt je niet voor later. De bruine kleur die je krijgt, is maar een beschermingsfactor 2 tot 4 waard, met of zonder zonnebrand.

Hoe word je bruin zonder te verbranden?

Het geheim van een mooie bruine kleur die blijft, is geleidelijkheid: korte blootstellingen in het begin, die je beetje bij beetje verlengt naarmate je kleur opbouwt. Dat geldt in de zon en onder de zonnebank, en zo wordt de kleur diep en egaal. Onze 5 regels om mooi bruin te worden leggen de methode uit.

In de zon: bescherming voor de eerste dagen

That'so Pure Sun SPF 20/30/50, zonnespray met opbouwbare bescherming, 175 ml Zonnebrandlotion SPF 50 met bronzers van Australian Gold, 237 ml

Voor de eerste keren in de zon van het seizoen, als je huid nog niet bruin is, is That'so Pure Sun SPF 20/30/50 ons eerste advies. Het is een zonnespray met opbouwbare bescherming: één laag geeft SPF 20, twee lagen SPF 30, drie lagen SPF 50+. Je kiest je bescherming volgens je huid en het uur, met één flacon. En hij doet meer dan beschermen: de bruiningsactieven met tyrosine helpen je bruine kleur op weg. Voor een heel lichte huid of felle zon is er in dezelfde lijn Pure Sun SPF 50/50+.

Om te zwemmen en te sporten neem je de zonnebrandlotion SPF 50 met bronzers van Australian Gold: ze is 80 minuten waterbestendig en geeft meteen een mooie gebruinde teint. Breng je zonnebrandcrème in elk geval aan voor je naar buiten gaat, smeer om de twee uur en na elke zwembeurt opnieuw, en vermijd de warmste uren van de dag. Om je goed tegen de zon te beschermen, draag je ook een hoed en een bril met UV-filter.

Onder de zonnebank: korte sessies en de juiste bruiningsversneller

Om onder de zonnebank bruin te worden, stelt je zonnestudio een programma op dat bij jouw huidtype past, met korte sessies in het begin. Hou je aan de sessieduur die je zonnestudio aanraadt, zo voorkom je verbranding. Kies voor de eerste sessies en voor een gevoelige huid een bruiningsversneller zonder bronzer en zonder tingle, zoals Soleo Mango Tango, met mango-extract en wortelolie. De hele selectie vind je in onze categorie zonnebankcrèmes. Goed om te weten: een bruiningsversneller bevat geen UV-filter en beschermt je dus niet tegen de zon buiten.

Elke avond: een aftersun

That'so All In One After Sun, aftersun in spray, 200 ml Aftersunmelk Soleo So Moist, 150 ml

De zon droogt je huid uit. Een aftersun hydrateert haar opnieuw, kalmeert en helpt je bruine kleur langer te blijven. That'so All In One After Sun kalmeert roodheid na veel zon, hydrateert met aloë vera en verfrist met menthol, in spray. De melk Soleo So Moist, met aloë vera en sheaboter, hydrateert intens en verlengt elke dag je bruine kleur. Bekijk al onze aftersun en tan extenders.

Wat te doen bij zonnebrand? Zo verzacht je een verbrande huid

Heb je toch zonnebrand? Dit zijn de juiste stappen om het te verzachten, uit het eerstehulpadvies van Health Canada, het Canadese ministerie van Volksgezondheid:

  • ga meteen uit de zon, en bedek de verbrande plekken de dagen erna;
  • koel je huid af met een lauwe douche of lauwe kompressen, meerdere keren per dag, zonder te wrijven;
  • breng een kalmerende gel met aloë vera aan, en vermijd vette crèmes die de warmte vasthouden;
  • drink twee of drie dagen lang veel water;
  • prik blaren niet door.

Aloe Freeze Gel van Australian Gold, aftersungel met aloë vera, 237 ml

Ons advies om zonnebrand te verzachten: de Aloe Freeze Gel van Australian Gold. Deze aftersungel met aloë vera hydrateert, kalmeert en verfrist een huid die wat te veel zon heeft gekregen. De groene munt geeft meteen een fris gevoel op een verhitte huid die jeukt, en groene thee, linde, vitamine E en provitamine B5 verzorgen haar. Tip: bewaar hem in de koelkast, dan is de frisheid nog aangenamer.

Ga snel naar een arts als er blaren ontstaan of de zonnebrand erg pijnlijk is, en bij koorts, rillingen, misselijkheid, hoofdpijn, duizeligheid of een opgezwollen gezicht. En laat je huid helemaal genezen voor je weer in de zon gaat.

Veelgestelde vragen

Kun je zonnebrand omzetten in een bruine kleur?

Nee: roodheid en bruin worden zijn twee verschillende reacties. De bruine kleur die na zonnebrand verschijnt, was er met een zachtere blootstelling ook gekomen, en de vervellende huid neemt er een deel van mee. Om zoveel mogelijk kleur te houden: hydrateer royaal met een aftersun en wacht tot je huid genezen is voor je weer in de zon gaat.

Kun je verbranden als je al bruin bent?

Ja. Een bruine huid beschermt, maar zwak: volgens de studies zoveel als een beschermingsfactor 2 tot 4. Een goed gebruinde huid kan verbranden bij een lange blootstelling of felle zon. Blijf een zonnebrandcrème gebruiken, zoals That'so Pure Sun SPF 20/30/50, met één of twee lagen zodra je bruin bent.

Kun je verbranden na een sessie onder de zonnebank?

Ja, als de sessie te lang is voor jouw huidtype of te kort na de vorige komt. Daarom past de zonnestudio de duur aan je huid aan en laat ze minstens 48 uur tussen twee sessies. Hou je aan de sessieduur die je zonnestudio aanraadt, zo voorkom je verbranding.

Moet je verbranden om goed bruin te worden?

Nee, integendeel. Studies tonen aan dat de huid bruin wordt met korte, herhaalde blootstellingen, zonder ooit te verbranden. Zonnebrand laat je vervellen, maakt je kleur ongelijk en dwingt je tot een pauze. Geleidelijk opbouwen geeft een mooiere bruine kleur die langer blijft.

Hoe hou je een mooie bruine kleur?

Hydrateer je huid elke dag met een aftersun die je kleur verlengt, douche met lauw water en scrub minder vaak. Al onze tips staan in ons artikel langer bruin blijven.

Samengevat

Zonnebrand aan het begin van het seizoen beschermt je niet voor de zomer: het is een verbranding, waardoor je vervelt en kleur verliest, en een bruine huid zelf is maar een beschermingsfactor 2 tot 4 waard. Voor een mooie bruine kleur bouw je stap voor stap op, bescherm je je in de zon met That'so Pure Sun SPF 20/30/50, bereid je je sessies voor met een passende bruiningsversneller en sluit je elke dag af met een aftersun. En heb je al zonnebrand, dan verfrist en kalmeert de Aloe Freeze Gel je huid.

Foto: hacer arslan op Unsplash

De producten uit dit artikel

Lees ook

Al onze bruiningstips

Toegankelijkheid

Hulp nodig? Ik ben er.